به گزارش ایبنا، تازهترین دادههای منتشرشده از سوی بانک مرکزی نشان میدهد سیاستگذار پولی در هفته منتهی به ۲۰ بهمنماه ۱۴۰۴، بدون تغییر در مسیر کلی سیاست پولی، بار دیگر از ابزارهای مرسوم برای تنظیم نقدینگی در بازار بینبانکی استفاده کرده است؛ اقدامی که بیش از آنکه حامل پیام جدیدی باشد، بیانگر تداوم رویکرد بانک مرکزی در مدیریت نرخ سود و ذخایر شبکه بانکی است.
بررسی گزارش عملیات اجرایی سیاست پولی حاکی از آن است که بانک مرکزی با توجه به برآورد وضعیت ذخایر، موضع عملیاتی خود را «توافق بازخرید» تعیین کرده و در حراج چهلوسوم عملیات بازار باز، ۱۸۵۰ هزار میلیارد ریال نقدینگی را با سررسید ۷ روزه در اختیار بازار بینبانکی قرار داده است. حداقل نرخ این توافقها ۲۳ درصد اعلام شده؛ نرخی که همچنان در چارچوب دالان سیاستی بانک مرکزی قرار دارد.
در این حراج، ۲۲ بانک و مؤسسه اعتباری غیربانکی مشارکت داشتهاند و مجموع سفارشهای ارسالشده از سوی شبکه بانکی به بیش از ۵۴۶۹ هزار میلیارد ریال رسیده است. نسبت بالای سفارشها به حجم تزریق، نشان میدهد تقاضا برای منابع کوتاهمدت همچنان در بخشی از شبکه بانکی وجود دارد، هرچند بانک مرکزی با پذیرش محدودتر سفارشها، تلاش کرده تعادل بازار را بدون ایجاد فشار مضاعف بر نرخ سود حفظ کند.
آمارها همچنین نشان میدهد در روز اجرای این عملیات، ارزش توافقهای بازخرید سررسیدشده از ۱۹۰۰ هزار میلیارد ریال فراتر رفته است. همزمان، مانده توافقهای بازخرید سررسیدنشده نیز در سطح ۱۸۵۰ هزار میلیارد ریال قرار داشته که بیانگر استمرار استفاده بانکها از این ابزار برای پوشش نیازهای کوتاهمدت نقدینگی است؛ موضوعی که در هفتههای اخیر به یکی از ویژگیهای ثابت بازار بینبانکی تبدیل شده است.
بانک مرکزی در توضیح چارچوب این اقدامات تأکید کرده است که عملیات بازار باز بهصورت هفتگی و در صورت نیاز بهطور موردی اجرا میشود و موضع عملیاتی—اعم از خرید یا فروش اوراق مالی اسلامی دولتی—بر مبنای پیشبینی وضعیت ذخایر و با هدف مهار نوسانات نرخ سود حول نرخ هدف تعیین میشود. به بیان دیگر، سیاستگذار پولی تلاش دارد بدون مداخلههای پرحجم یا شوکآور، نرخها را در محدوده مدنظر حفظ کند.
در کنار عملیات بازار باز، دادههای مربوط به اعتبارگیری قاعدهمند نیز تصویر مکملی از وضعیت نقدینگی شبکه بانکی ارائه میدهد. طبق گزارش بانک مرکزی، در بازه ۱۴ تا ۲۰ بهمنماه، در روزهای فعال بازار، بین ۵ تا ۹ بانک و مؤسسه اعتباری غیربانکی از این ابزار استفاده کردهاند. بیشترین حجم اعتبارگیری روزانه در این دوره به بیش از ۱۰۷۶ هزار میلیارد ریال رسیده که نشان میدهد همچنان بخشی از بانکها ترجیح میدهند نیاز نقدینگی خود را از مسیر نرخ سقف دالان تأمین کنند.
اعتبارگیری قاعدهمند، که با نرخ ۲۴ درصد و در قالب توافق بازخرید انجام میشود، بهعنوان آخرین لایه تأمین نقدینگی برای بانکها عمل میکند. تداوم استفاده از این ابزار، در کنار عملیات بازار باز، حاکی از آن است که بانک مرکزی در حال مدیریت همزمان دو هدف است: پاسخ به نیازهای کوتاهمدت شبکه بانکی و جلوگیری از انحراف نرخ سود بینبانکی از مسیر هدفگذاریشده.
در مجموع، آنچه از گزارش هفتگی سیاست پولی برمیآید، نه یک تغییر جهت معنادار، بلکه تأکید بر تداوم سیاست تثبیت در بازار پول است؛ سیاستی که در هفتههای اخیر با اتکا به عملیات منظم بازار باز و اعتبارگیری قاعدهمند، تلاش کرده ثبات نرخ سود بینبانکی را حفظ کند و از بروز نوسانات ناخواسته در بازار پول جلوگیری کند.
منبع:تسنیم
